قژ تەنیا بەشێک نییە لە ڕوخسار، بەڵکو ئاوێنەی تەندروستیی ناوەوەی جەستە و نیشانەی متمانەبەخۆبوونە.
کێشەی هەڵوەرینی قژ، چەندین ساڵە وەک گرفتێکی باوی نێوان هەردوو ڕەگەز سەیردەکرێت.
پزیشکان دەڵێن، هەڵوەرینی قژ دەرئەنجامی تێکەڵەیەکە لە گۆڕانکارییە بایۆلۆجییەکان، فشاری دەروونیی ڕۆژانە، و شێوازی ژیان.
بۆ ئەوەی بزانیت بۆچی قژت هەڵدەوەرێت، پێویستە سەرەتا هۆکارە سەرەکییەکان بناسیت:
هۆکارە باوەکانی هەڵوەرینی قژ
سترێس و ماندووبوونی دەروونی: یەکێکە لە گەورەترین هۆکارەکان کە قژ تووشی شۆک دەکات و دەست دەکات بە هەڵوەرین.
کەمیی ڤیتامین و ماددە خۆراکییەکان: بەتایبەت کەمیی ئاسن (کەمخوێنی)، زینک، ڤیتامین D، و ڤیتامین B12.
تێکچوونی هۆرمۆنەکان: کێشەی غودەی دەرەقی یان گۆڕانکاریی هۆرمۆنیی دیکە.
شێوازی نادروستی چاودێریکردن: بەکارهێنانی زۆری گەرمی (سشوار و ئوتو)، بەستنی قژ بە توندی، یان بەکارهێنانی دەرمانی کیمیایی بەهێز.
چەند هەنگاوێکی خێرا بۆ کەمکردنەوەی هەڵوەرین:
مەساجی پێستی سەر: ڕۆژانە بۆ ماوەی ٥ خولەک بە نووکی پەنجەکانت (نەک نینۆک) مەساجی پێستی سەرت بکە بۆ ئەوەی سوڕی خوێن چالاک بێت.
خۆراکی تەندروست: گرنگی بدە بە خواردنی هێلکە، ماسی، سەوزەواتە گەڵا تاریکەکان (وەک سپێناخ) هەروەها چەرەسات.
شامپۆی گونجاو: شامپۆیەک بەکاربهێنە کە سلفات (Sulfate) و پارابینی تێدا نەبێت و زۆر توند نەبێت لەسەر پێستی سەر.
قژت بە تەڕی شانە مەکە: قژ کاتێک تەڕە لە لاوازترین دۆخی خۆیدایە و زووتر دەشکێتەوە و هەڵدەوەرێت.
ئەگەر هەڵوەرینەکە زۆر بەهێز بوو و بۆ ماوەیەکی درێژ بەردەوامبوو، باشترین کار ئەوەیە پشکنینێکی خوێن (بۆ ڕێژەی ئاسن و ڤیتامینەکان) بکەیت بۆ ئەوەی چارەسەری بنەڕەتی بدۆزیتەوە.
چەند چارەسەرێک بۆ گرفتی هەڵوەرینی قژ:
- چارەسەرە سروشتییەکان و زەیتەکان
ئەگەر هەڵوەرینەکەت سەرەتاییە یان دەتەوێت قژت بەهێز بکەیت، ئەم پێکهاتانە زۆر کاریگەرن:
زەیتی ڕۆزماری:
لێکۆڵینەوە زانستییەکان سەلماندوویانە کە ڕۆنی ڕۆزماری کاریگەرییەکی سەرسوڕهێنەری هەیە لەسەر چالاککردنەوەی پیازەی قژ و بەهێزکردنی سوڕی خوێن لە پێستی سەردا.
چۆنێتیی بەکارهێنان: چەند دڵۆپێک لە زەیتی ڕۆزماری تێکەڵی زەیتێکی تر بکە (وەک زەیتی جۆجۆبا یان زەیتی بادەم) و مەساجی پێستی سەری پێ بکە، پاشان دوای کاتژمێرێک بیشۆ.
زەیتی گەرچەک:
یارمەتیدەرە بۆ ئەستوورکردنی تاڵەکانی قژ و پاراستنی لە پچڕان.
سیرۆمەکانی پێستی سەر: بەکارهێنانی ئەو سیرۆمانەی کە ماددەی کافایین (Caffeine) یان پێپتاید (Peptides) یان تێدایە، یارمەتیی درێژبوونەوەی تەمەنی تاڵەکانی قژ دەدەن.
- چارەسەرە پزیشکی و دەرمانسازییەکان
ئەگەر هەڵوەرینەکە بەهێز بوو، ئەم ڕێگایانە لە ژێر چاودێریی پزیشکدا ئەنجامدەدرێن:
مینوکسیدیل (Minoxidil): دەرمانێکی ناسراوە بە شێوەی سپرا یان کەف (Foam) کە بە ڕێژەی 2% یان 5% بەکاردێت بۆ هاندانی گەشەی قژ.
تەواکەرە خۆراکییەکان (Supplements): بەکارهێنانی حەبەکانی وەک بایۆتین (Biotin)، زینک (Zinc)، و کۆلاجین، یان حەبی ئاسن ئەگەر کەمخوێنیت هەبێت.
دەرزیی پلازما (PRP): چارەسەرێکی زۆر باو و کاریگەرە، کە تێیدا پلازمای خوێنی خۆت دەردەهێنرێت و لە پێستی سەرت دەدرێتەوە بۆ ژیاندنەوەی تاڵە قژە لاوازەکان.
- گۆڕانکاری لە شێوازی چاودێریکردنی ڕۆژانەدا
کەمکردنەوەی گەرمی: بۆ ماوەیەک بەکارهێنانی ئوتو و سشواری گەرم ڕابگرە یان کەمبکەرەوە.
شانەکردنی تەندروست: شانەی ددان پان بەکاربهێنە و هەرگیز قژت بە تەڕی شانە مەکە.
دوورکەوتنەوە لە بەستنی توند: قژت بە شلی ببەستە بۆ ئەوەی ڕەگەکەی نەکێشرێت و لاواز نەبێت (بەکارهێنانی لاستیکی حەریر/سەتەن زۆر باشە).
پزیشان ئاماژە بەوەدەەن، قژبە ڕۆژێک یان دوو ڕۆژ هەڵنەوەرینی ڕاناوەستێت هەر چارەسەرێک تاقیبکەیتەوە، پێویستی بە دوو بۆ سێ مانگ بەردەوامیی هەیە تا ئەنجامەکەی بە ڕوونی ببینی.