داخستنی گەرووی هورمز یەکێکە لە ترسناکترین سیناریۆکان بۆ بازاڕی وزەی جیهانی، چونکە ئەم گەرووە تەنها ڕێڕەوێکی ئاویی نییە، بەڵکو “شا دەمار”ی گواستنەوەی نەوتی جیهانە.
گەرووی هورمز ڕۆژانە نزیکەی %20 بۆ %30ی نەوتی جیهانی پێدا تێپەڕ دەبێت.
داخستنی ئەم دەروازەیە دەبێتە هۆی:
کەمیی خستنەڕوو :
کاتێک بڕێکی زۆر لە نەوتی وڵاتانی (عەرەبستانی سعودی، عێراق، ئیمارات، کوەیت و ئێران) ناگاتە بازاڕ، نرخەکان بە شێوەیەکی خەیاڵی بەرز دەبنەوە.
بەرزبوونەوەی نرخی نەوت بۆ 200 دۆلار:
زۆرێک لە شرۆڤەکارانی ئابوری پێشبینی دەکەن لە کاتی داخستنی گەرووەکەدا، نرخی هەر بەرمیلێک نەوتی خاو 100 دۆلار تێپەڕێنێت “هەروەکو ئەوەی ئێستا ڕوویداوە” و ئەگەری گەیشتنی بە 150 بۆ 200 دۆلاریش هەیە.
بەرزبوونەوەی نرخی بەنزین:
بەرزبوونەوەی نرخی نەوتی خاو ڕاستەوخۆ کار دەکاتە سەر نرخەکان لە وێستگەکانی سووتەمەنی بەجۆرێک نرخی لێترێک بەنزین لەسەر ئاستی جیهان دوو هێندە یان زیاتر دەبێت، ئەمەش تێچووی گواستنەوەی کەلوپەل و خۆراکیش گران دەکات.
غازی سروشتی:
قەتەر وەک یەکێک لە گەورەترین هەناردەکارانی غازی شل، پشت بەم گەرووە دەبەستێت، داخستنی، دەبێتە هۆی قەیرانی وزە و گرانبوونی کارەبا و گەرمکەرەوەکان، بەتایبەت لە ئەوروپا و ئاسیا.
تێچووی گواستنەوە و دڵنیایی:
تەنیا هەڕەشەی داخستنەکەش بەسە بۆ ئەوەی کۆمپانیاکانی دڵنیایی تێچووی بارکردنی کەشتییەکان لە ناوچەکەدا بۆ چەندین هێندە بەرز بکەنەوە.
کەشتییەکان ناچار دەبن ڕێگای دوورتر و تێچووی زۆرتر هەڵبژێرن (وەک سوڕانەوە بەدەوری ئەفریقادا)، کە ئەمەش کات و خەرجیی سووتەمەنی زیاددەکات.
کاریگەری لەسەر وڵاتانی بەکارهێنەر:
وڵاتانی پیشەسازی (چین، ژاپۆن، هیندستان)، ئەم وڵاتانە زۆرترین نەوتی ناوچەکە دەکڕن، گرانبوونی سووتەمەنی دەبێتە هۆی سستبوونی گەشەی ئابوورییان.
هەڵاوسانی جیهانی:
گرانبوونی سووتەمەنی نرخی هەموو شتێک لە بازاڕدا بەرز دەکاتەوە و تێچووی ژیان بۆ خەڵک قورس دەکات.
